ايران و بازگشت ظاهر شاه

حامد کرزی، رئيس اداره موقت افغانستان، در رم پايتخت ايتاليا، است تا ظاهر شاه، پادشاه سابق افغانستان را برای برگشت به کشورش پس از مدت حدود 30 سال همراهی کند.
بازگشت ظاهر شاه به کشورش اگرچه به صورت يک شهروند عادی عنوان شده است اما با واکنشهای مختلفی چه در داخل و چه در خارج از افغانستان مواجه شده است. ايران از جمله کشورهايی است که بازگشت ظاهر شاه به افغانستان می تواند در آن واکنشهای مختلفی را به دنبال داشته باشد.
واکنش دولت ايران به بازگشتظاهر شاه تا حد بسيار زيادی بستگی به نقشی دارد که او در آينده افغانستان بازی خواهد کرد.
اگر او به عنوان يک شهروند عادی به کشورش باز گردد و پس از افتتاح لويه جرگه صرفا مثلا به عنوان مثلا پدر ملت در جهت ايجاد اتحاد در کشورش فعاليت کند، در ايران نگرانی زيادی از سوی روحانيون حاکم وجود نخواهد داشت.
ولی اگر احيانا لويه جرگه تصميم بگيرد که سلطنت در افغانستان احيا شود، در آن صورت حکومت اسلامی ايران شديدا نگران خواهد شد.
فعلا هيچ نشانه ای وجود ندارد که لويه جرگه افغانستان که حدود دو ماه ديگر آغاز به کار خواهد کرد سلطنت را احيا خواهد کرد، گرچه اين قدرت را دارد که نظام سياسی آينده افغانستان را تعيين کند.
خود ظاهر شاه تا کنون امکان بازگشت نظام سلطنتی به کشورش را رد نکرده و گفته است هرچه مردم آن کشور و لويه جرگه تصميم بگيرد او می پذيرد.
ولی آقای کرزی با آنکه به شاه سابق افغانستان بسيار نزديک است، در گذشته اعلام کرده بود که خواهان نظام جمهوری در افغانستان است.
دستياران نزديک ظاهر شاه تاکيد می کنند که بازگشت او به افغانستان هيچ تهديدی متوجه ايران نخواهد بود.
آنها حتی می گويند که بازگشت پادشاه سابق به ايجاد صلح و ثبات در افغانستان کمک می کند و اين امر به نفع ايران و منطقه است.
ولی با وجود اين اطمينانهايی که داده می شود، جناح محافظه کار در ايران شديدا مخالف بازگشت ظاهر شاه به افغانستان است.
آنها او را نزديک به آمريکا می دانند و معتقدند که حضور او در افغانستان باعث می شود که نقش آمريکا در منطقه قوی تر شود و امنيت ايران مورد تهديد قرار گيرد.
ولی نگرانی مهمتر روحانيون حاکم در ايران اين است که اگر سلطنت در افغانستان احياء شود ممکن است که گرايشها به بازگشت نظام سلطنتی در ايران نيز قوی تر شود.
سقوط رژيم طالبان در افغانستان باعث دلگرمی برخی از مخالفان نظام جمهوری اسلامی ايران شد و اين روزها کم نيستند که در بين مخالفان حکومت ايران که می گويند اگر همسايگان افغان توانستند از دست رژيم خود خلاص شوند، چرا ما نتوانيم.
سلطنت طلبان ايران و رضا پهلوی، وليعهد سابق ايران، در ماههای اخير بر فعاليتهای خود افزوده اند و اميدواريشان به بازگشت به سلطنت در کشور بيشتر شده است؛ حضور ظاهر شاه در افغانستان می تواند باعث تشويق آنها شود ضمن آنکه ياس و سرخوردگی سياری از مردم ايران از عدم پيشرفت برنامه اصلاحات رئطس جمهور خاتمی، عده ای از آنان را به فکر چاره جويی انداخته است.
ولی بسياری از کارشناسان معتقدند که وضعيت ايران با افغانستان کاملا متفاوت است و در حال حاضر امکان احيای سلطنت در ايرانبسيار ضعيف است